Westerkwartier – Het college van burgemeester en wethouders van gemeente Westerkwartier presenteerde een sluitende programmabegroting voor 2027. Dat is mogelijk doordat € 2,7 miljoen uit de algemene reserve wordt ingezet. Omdat vanaf 2028 naar verwachting structurele tekorten optreden, streeft het college naar duidelijke keuzes over ambities, prioriteiten en beschikbare middelen.
Eerste begroting nieuw college
De gemeenteraad werd op 1 april geïnstalleerd en op 25 juni werd het nieuwe coalitieakkoord ‘Samen zijn wij Westerkwartier’ gepresenteerd. Op 1 juli werd het nieuwe college beëdigd. De programmabegroting 2027 is de eerste begroting van dit college. Door de korte periode tussen de beëdiging en het begrotingsproces bouwt de begroting grotendeels voort op beleid en doelen van de afgelopen jaren, en dat geldt ook voor de budgetten. Alleen financiële ontwikkelingen die onontkoombaar en onuitstelbaar zijn, werden verwerkt. Wethouder Financiën Alex Steenbergen liet weten dat de sluitende begroting mogelijk is door € 2,7 miljoen uit de algemene reserves te halen. Dat kan volgens hem voor één jaar, maar het is geen structurele oplossing. Vanaf 2028 lopen de tekorten verder op, dus moeten er keuzes worden gemaakt over wat de gemeente wil bereiken en wat zij financieel kan dragen. Dat is nodig om toe te werken naar een financieel gezond Westerkwartier.
Financiële druk blijft groot
De gemeente heeft te maken met financiële druk door onder meer de aangepaste bekostiging vanuit het Rijk, de financiering van de jeugdzorg, de groei van gemeentelijke taken en kostenstijgingen. Ook zijn er onzekerheden rond woningbouw, het sociaal domein, onderwijshuisvesting, de openbare ruimte en gemeentelijk vastgoed. Daarnaast hebben landelijke ontwikkelingen, zoals de herijking van het gemeentefonds, loon- en prijsontwikkelingen en de rentestand, gevolgen voor het financiële perspectief. Het college blijft zich inzetten voor voldoende en structurele financiering vanuit het Rijk om de gemeentelijke taken goed uit te kunnen voeren.
Keuzes voor de komende jaren
In het coalitieakkoord zijn negen thema’s benoemd: sociaal domein, migratie en nieuwkomers, toekomstbestendig onderwijs, woningbouw, energie, (vrijetijds)economie, leefbaarheid en leefomgeving, lobby en positionering, en financieel weerbaar en wendbaar. Het college wil binnen deze thema’s behouden wat goed is en versterken wat beter kan. De financiële ruimte is echter beperkt. Waar financiële uitdagingen de afgelopen jaren nog deels konden worden opgevangen met technische en incidentele maatregelen, zijn voor de komende jaren duidelijke en richtinggevende keuzes nodig. Volgens wethouder Steenbergen gaat een gezonde begroting niet alleen over cijfers. De gemeente wil investeren in de toekomst van Westerkwartier, waarbij de ambities passen bij de financiële draagkracht. Daarom worden beleid, uitvoering en financiën nadrukkelijker met elkaar verbonden, om ruimte te creëren voor de ambities die voor inwoners belangrijk zijn.
Uitwerking van nieuwe koers
Door de korte periode tussen de installatie van het nieuwe college en de totstandkoming van de begroting is sprake van een beleidsarme begroting. De vertaling van het coalitieakkoord naar beleid en financiën gebeurt stapsgewijs. De eerste stap is de eerste begrotingswijziging van 2027, die in januari aan de gemeenteraad wordt voorgelegd. Daarna wordt de koers verder uitgewerkt in de Perspectiefnota 2028-2031, waarin keuzes, prioriteiten en financiële mogelijkheden met elkaar worden verbonden. De raad beslist hierover in juli 2027. Het college wil zo toewerken naar een financieel gezond Westerkwartier via een meerjarig sluitende begroting, grip op koers en middelen, een duurzaam evenwicht tussen ambities en financiële daadkracht, en ruimte om gericht te investeren. De begroting markeert naast een nieuw bestuursakkoord ook het begin van een traject waarin het maken van duidelijke keuzes centraal staat.
Begrotingsvergadering gemeenteraad
De programmabegroting 2027 wordt naar verwachting vastgesteld tijdens de begrotingsvergadering van de gemeenteraad op 11 november. De begroting is terug te vinden op de website van de gemeente: www.westerkwartier.nl/begroting-2027
