Leek – Een historische halbank die ruim een eeuw geleden van landgoed Nienoord verdween, is teruggekeerd naar de borg. De bank dook op bij een lid van een verwante adellijke familie en werd geschonken aan Museum Nienoord.
Foto uit 1900 als aanwijzing
Op een zwart-witfoto uit rond 1900 is de halbank zichtbaar in een van de vertrekken van Nienoord. In die periode woonde jonkheer Abraham van Panhuys met zijn tweede echtgenote Trijntje Looxma op de borg. Aan de classicistisch-barokke decoratie op de hoge rugleuning is te zien dat de bank rond 1700 dateert — dezelfde periode als de rijk gesneden schouw en de porseleinwand in de Ridderzaal.
Veiling na een familietragedie
Na het verdrinken van de familie Van Panhuys in 1907 werd het grootste deel van het meubilair geveild. De overlevende kinderen Bram jr. en Anneke gingen in bij een tante in een al gemeubileerd huis. De halbank werd destijds niet geveild en maakte dus kennelijk deel uit van de kerncollectie die de familie zelf hield.
Spoor naar een andere familietak
Twee nog levende dochters van Bram en Anneke — respectievelijk 97 en 86 jaar oud — vroegen zich samen met Museum Nienoord al geruime tijd af waar de bank gebleven was. Kort geleden dook hij op bij jonkvrouwe Van Kinschot. Zij stamt niet af van de familie Van Panhuys, maar wel van Trijntje Looxma en haar eerste man, jonkheer Daniël de Blocq van Scheltinga. Ruim een eeuw na het verdwijnen mocht de halbank terugkeren naar Nienoord.
Meer schenkingen uit dezelfde familie
De familie Van Kinschot verraste Museum Nienoord met nog meer schenkingen: een antieke kroonluchter en bijzondere herinneringen aan het koninklijk bezoek van koningin Wilhelmina en koningin-moeder Emma in 1892. Die herinneringen zijn inmiddels opgenomen in de tentoonstelling over koninklijke bezoeken op de Menkemaborg. Andere topstukken uit de collectie van de familie worden gedeeld met Museum Prinsenhof Delft en buitenplaats Trompenburgh.
Onderzoek en restauratie
De halbank is volledig van hout en wordt momenteel in het depot onderzocht. Mogelijk bevinden zich onder de laatste verflagen nog resten van bijvoorbeeld bladgoud. Het kussen oogt nieuw, maar volgens de familie bevindt zich in de hedendaagse bekleding nog het originele kussen. Nader onderzoek moet uitwijzen of de bank al rond 1700 op Nienoord stond, of later via een huwelijk of erfenis binnenkwam. Na het onderzoek keert de bank terug in de borg.
Nieuw hoofdstuk voor Museum Nienoord
Museum Nienoord is bezig met de vernieuwing van de presentaties in de borg, nu het Open Depot is voltooid. Volgens het museum had de terugkeer van de halbank geen beter moment kunnen treffen.
